• ಹಿನ್ನೆಲೆ: ಬಂಗಾಳದ ನವಾಬ ಮೀರ್ ಕಾಸಿಂ ಭಾರತೀಯ ವರ್ತಕರಿಗೆ ತೆರಿಗೆ ಮುಕ್ತ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಕೋಪಗೊಂಡರು.
• ತ್ರಿಕೂಟ ಸೈನ್ಯ: ಮೀರ್ ಕಾಸಿಂ, ಔದ್‌ನ ನವಾಬ ಮತ್ತು ಮೊಘಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಷಾ ಆಲಂ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಜಂಟಿ ಸೈನ್ಯ ರಚಿಸಿದರು.
• ಫಲಿತಾಂಶ: ಬಕ್ಸಾರ್ ಕದನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಈ ಜಂಟಿ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಿಡಿತ ಸಾಧಿಸಿದರು.

• ಮಹಾ ಒಪ್ಪಂದ: ಬಕ್ಸಾರ್ ಕದನದ ಸೋಲಿನ ನಂತರ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಮತ್ತು ಮೊಘಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ನಡುವೆ ಒಪ್ಪಂದವಾಯಿತು.
• ತೆರಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹ: ಬಂಗಾಳ, ಬಿಹಾರ ಮತ್ತು ಒರಿಸ್ಸಾ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಕಂದಾಯ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುವ 'ದಿವಾನಿ ಹಕ್ಕು' ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ಲಭಿಸಿತು.

• ಆಡಳಿತ ಸುಧಾರಣೆ: ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ಮಿತಿಮೀರಿದ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಂಸತ್ತು ಈ ಕಾಯ್ದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು.
• ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್: ಬಂಗಾಳದ ಗವರ್ನರ್ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು "ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್" ಎಂದು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ವಾರನ್ ಹೇಸ್ಟಿಂಗ್ಸ್ ಪ್ರಥಮ ಗವರ್ನರ್ ಜನರಲ್ ಆದನು.
• ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್: ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಾಯಿತು.

• ಸಿಖ್ಖರ ಯಶೋಗಾಥೆ: ಚದುರಿಹೋಗಿದ್ದ ಹನ್ನೆರಡು ಸಿಖ್ ಪಂಗಡಗಳನ್ನು (ಮಿಸಲ್) ಸಂಘಟಿಸಿ ಪ್ರಬಲ ಸಿಖ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಕಟ್ಟಿದರು.
• ಲಾಹೋರ್ ವಶ: ಸಾ.ಶ. 1799ರಲ್ಲಿ ಲಾಹೋರನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿ ತಮ್ಮ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು.
• ಬಲಿಷ್ಠ ಸೇನೆ: ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಪೈಪೋಟಿ ನೀಡಿದ ಏಕೈಕ ಮಹಾನ್ ಭಾರತೀಯ ರಾಜರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರ ನಿಧನದ ನಂತರ ಸಿಖ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಪತನವಾಯಿತು.

ಲಾರ್ಡ್ ವೆಲ್ಲೆಸ್ಲಿಯ ಜಾಲ

ಭಾರತದ ದೇಶಿ ರಾಜರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ರಚಿಸಿದ ಸೈನಿಕ ತಂತ್ರವಿದು.

• ರಾಜರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ತಮ್ಮ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಖರ್ಚನ್ನು ತಾವೇ ಭರಿಸಬೇಕಿತ್ತು.
• ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು (ರೆಸಿಡೆಂಟ್) ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿತ್ತು.
• ಮೊದಲ ಬಲಿ: ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಿಜಾಮ ಇದನ್ನು ಮೊದಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡನು. ನಂತರ ಮೈಸೂರು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾದವು.

ಲಾರ್ಡ್ ಡಾಲ್‌ಹೌಸಿಯ ಧೋರಣೆ

ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಬಳಸಿದ ಅತ್ಯಂತ ಅನ್ಯಾಯದ ನೀತಿ.

• ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ ಭಾರತೀಯ ರಾಜರು ದತ್ತು ಮಗನನ್ನು ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವಂತಿರಲಿಲ್ಲ.
• ರಾಜನು ಮೃತಪಟ್ಟರೆ ಆತನ ಇಡೀ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಶವಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
• ಬಲಿಯಾದ ರಾಜ್ಯಗಳು: ಸತಾರ, ಝಾನ್ಸಿ, ಜೈಪುರ ಮತ್ತು ನಾಗಪುರಗಳನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರು ಈ ಮೂಲಕ ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡರು.